Baş Koruyucular
Baş koruyucular en önemli iş ekipmanları içinde yer alır. İş güvenliği sağlama açısından baş bölgesi iş kazalarını hedefler. Ürün üretme ve geliştirmede;
* Yüksekten obje düşmesi
* Küt ya da sivri yüzeyli bir yere çarpma
* Ezilme
* Sıyırıklar
* Sıkışma gibi beklenmedik ve olumsuz sonuçlar doğurabilecek durumları ekarte etmek amacı ile geliştirilir. Bu gibi durumlar karşısında eğer koruyucu iş güvenliği ekipmanı kullanılmıyorsa ciddi durumlar oluşabilir. Bu ciddi durumlar neticesinde ölüm ya da kalıcı hasar ile sonuçlanabilecek iş kazalarının oluşumu kaçınılmaz olacaktır. Bu nedenle ihtiyaç duyulan anlarda bu iş güvenliği malzemeleri mutlaka kullanılmalıdır. İş güvenliği uzmanları tarafından ilgili bölümler teftiş edilmeli, ürünlerin işçi ve mühendis gibi ilgili personellerce kullanılıp kullanılmadığı denetlenmelidir.
Baş koruyucu kullanmak kimi işçi gibi personellerce gerekli görülmeyebilmektedir. Bu gibi durumların en nihayetinde sarsıcı bir takım olayların yaşanması kaçınılmaz olacaktır. İş kazası sonucu oluşan geçici ve kalıcı hasarlar bu noktada ilgili kullanıcılara kesin ve eksiksiz bir dille izah edilmelidir. En çok görülen kaza sonuçları şu şekildedir.
* Beyin Kanaması
* Kafatası Çatlakları
* Kafatası Kırıkları
* Geçici - Kalıcı Hafıza Kayıpları
* Deri ve Saç Kayıpları
* Beyin Sarsıntısı
* Kalıcı Beyin Hasarı
* Motor Becerileri Geçici - Kalıcı Kaybetme
* Bilişsel Becerileri Geçici - Kalıcı Kaybetme
* Görme ve İşitme Soruları
* Algı Problemleri
Yalnızca işçiyi ve iş vereni değil; kazaya maruz kalan personelin yakınlarını da etkileyen bu kaza sonuçları doğru ve tam olarak anlaşılmalıdır.
Baş koruyucu ürünler iç ve dış yüzeyi özel olarak geliştirilen ürünlerdir. Dış yüzeyi yuvarlak hatlar ile çizilmiş olan ürünün iç kısmında başka bir koruyucu bölme bulunur. Çoğu zaman siyah renkte olan bu kısım darbe karşısında amortisör işlevi görmektedir. Kafa bölgesi ve boyun - omurga bütünlüğünü koruma maksadı ile geliştirilen bu bölme darbeye maruz kaldığında darbe emici görev görmektedir.
Ürünler, ABS faktörü ile sert dış kabuğun işlev görmektedir. İnşaat alanları, şantiye çalışmaları, maden çıkarma çalışmaları sırasında ürünler sıklıkla kullanılmaktadır. Ayrıca yüksekte çalışma sırasında da ürünler kullanıma uygundur. Farklı sınıflarda üretilen bu ürünler G, E ve C class ibaresine sahip olmaktadır.
Baş koruyucu ekipman adından da anlaşılabileceği gibi baş bölgesini koruma amaçlı geliştirilen iş güvenliği malzemeleri dir. Baş bölgesine gelecek her tür darbeye karşı koruma sağlar. Dal ve obje sıyrıkları, yüksekten obje düşmesi gibi durumlara karşı önlem oluşturan bu ürünlerde lider marka 3M ve Starline dır. Starline, Essafe ve 3M bu anlamda farklı pek çok özellik geliştirmiştir. Kep / şapka ve kasket şeklinde üretilen bu ürünler özellikle yüksekten cisim düşmesi riski barındıran alanlarda kullanılır. Bu anlamda ürünler inşaat - şantiye alanları başta olmak üzere pek çok farklı yerde kullanılır.
Baş koruma ekipmanları Peltor gibi pek çok marka tarafından üretilmektedir. Araştırma ve geliştirme süreçlerinde kullanıcının güvenliği ve rahatlığı baz alınır. Ürün kullanımını yaygınlaştırmak amacı ile kullanıcı ihtiyaçlarını analiz eden markalar, birbirinden hoş özelliklere sahip pek çok mamul geliştirmiştir. Gerek 3M gerekse de Essafe gibi markalar bu anlamda gerekli çalışmaları sürdürmüş ve sürdürmeye de devam etmektedir. Bağlantılı modeller bu kapsam altında geliştirilmektedir. Diğer iş güvenliği malzemeleri ile eş zamanlı kullanılmaya müsait delikli / bağlantılı modeller bu nedenle ortaya çıkmıştır. Bilhassa koruyucu iş gözlüğü ve koruyucu kulaklık ile kullanılabilen modeller en popüler ürünler arasında yer almaktadır. Eş zamanlı ekipman kullanımı desteklemek adına tüm markalar ilgili modelleri geliştirmektedir.
Ürünlerde renk seçenekleri mevcuttur. Sarı en yaygın kullanılan renktir. Bununla birlikte yeşil, turucu, beyaz, mavi, kırmızı da yaygın kullanılan renkler arasında yer alır.
Koruyucu özelliği bulunan ürünler kafatası zedelenmesi / kırılması / çatlaması önleyici olarak kullanılmaktadır.
Darbe Emici Şapka – Kep – Başlık Nedir?
Darbe emici şapka Avrupa standartları ve Türk standartlarına uygun olarak geliştirilmelidir. Bu anlamda TSE, CE ve EN belgeli olmalıdırlar. Fakat ürünü seçerken tahmin unsurunu kullanmak akıllıca bir seçenek değildir. İş güvenliği uzmanı tarafından ortam riski doğru şekilde analiz edilmelidir. Örneğin baş bölgesini koruyucu bir iş güvenlik malzemesi edinilmek isteniyordur. Fakat bu hususta nasıl bir tercih yapılacağı hakkında kararsız kalınmıştır. Bu noktada yapılacak şey EN standartları kapsamında formalize edilmiş bir uygulama takip edilmelidir. EN 397, EN 443 ve EN 812 kapsamında bu koruyucular değerlendirilmelidir. J=kg.m2/s2 formulü sonucu burada belirleyici görev üstlenmektedir. 1 metre yükseklikten 1 kg ağırlığından fazla düşme riski barındıran çalışma ortamlarında şapka tipi ürünler tercih edilmemelidir.
Darbe emici kep sert bir üründür. Mamulün sıradan olup olmadığı ilk bakışta fark edilemese de dokunma sonrasında sertlik ile ayırt kolayca edilebilir. Ürünün sert yapısı düşük seviye düşme ve çarpmalarda koruyuculuk amacını başarı ile meydana getirilmesini sağlar. Tıpkı daha kapsamlı baş donanımlarında olduğu gibi bu ürünün de kafa kısmına bakan tarafı sert bir malzeme ile korunmaktadır. Darbe esnasında yaylanarak şiddeti düşürme burada esastır. Oluşan şiddetin kafa derisi ve kafatasına ulaşımı bu şekilde bloke edilmiş olur.
Essafe gibi markaların üretim yaptığı bu alanda kafa travmalarını önlemek amaçlanmıştır. Piyasaya sunulmadan önce Avrupa kriterlerinin karşılanıp karşılanmadığı irdelenmektedir. Satın alınmaya hazır ürünler bu kriterler sonucu belirlenir. Buna karşın bu tarz bir ürün edinmeden önce mamulün iç yüzeyinde bulunan katı kısımda herhangi bir deformasyon olup olmadığı mutlaka kontrol edilmelidir.
Darbe emici başlık risk barındıran ancak risk yoğunluğu düşük seviyede olan alanlarda kullanılır. Dal çizikleri, kısa mesafeden hafif obje düşmeleri için kullanılması uygun olan bu ürünler iş güvenlik kapsamında kişisel koruyucu ürün olarak satışa sunulmaktadır. Farklı renk seçenekleri bulunan bu ürünlerde baretlerden farklı olarak keplerin / şapkaların rengi herhangi bir ünvan ya da statü göstergesi değildir. Ürünlerin renk seçimlerinde çoğunlukla kurumsal renkler ve zevkler ön plandadır. Yüksekten düşen objelerin düşme ile ivme kazanması sonucu hasar verici sonuçlar oluşmasını engeller. Ürünün darbe emici özellik sergilemesi, kafatasına uygulanan basıncın düşürülmesine yardımcı olur. Depolama ve paketleme gibi çalışma alanlarında sıklıkla görmeye alışkın olduğumuz ürünkep tipi baretolarak anılmasına neden olmuştur. Şapka formundaki ürün siperlik ile güneşin zararlı UV ışınlarından gözü ve hassas yüz cildini korur. Bu anlamda ürün oldukça kullanışlı ve çok amaçlıdır.
Sitemizde SSW markası altında satışa sunulan bu ürünler sert bir iskelet çevresine tekstil kumaş kaplaması ile tasarlanmaktadır. Ürünler çoğu zaman baretlere göre daha uygun fiyatlıdır. Bu anlamda düşük riskteki çalışma alanlarında tercih edilmesi diğer koruyucu ürüne nazaran daha geniştir. Pek çok yerel markanın üretimini gerçekleştirdiği bu ürünlerde SSW ürünün hizmet ettiği standartlara uygun mekanik testleri gerçekleştirmiştir. Bu anlamda satıştaki ürünler güven ile satın alınarak kullanılabilir. Ürünler, sipariş işlemi tamamlandıktan sonra 3 iş günü içinde tarafınıza gönderilir
Koruyucu Baret
Koruyucu baret rahat olmalıdır. Bu noktada ter bantları da denen ter emici bantlar da ön plana çıkmaktadır. Bilhassa yaz ayları gibi sıcak havaların hakim olduğu durumlarda bu ürünlerin kullanım sıklığı azalmaktadır. Bunun nedeni, terleme nedeni ile kalitesi düşük ürünlerin kullanımının rahatsız etmesidir. Büyük markalar, yaptıkları araştırma çalışmaları ile bu durumu fark etmiştir. Bunun neticesinde de hava sirkülasyonu sağlayan hava delikli modeller geliştirmiştir. Ayrıca ürünün ense ve alın kısmına ter emici bantlar yerleştirilmiştir. Farklı renklerde üretilebilen bu modellerde terleme oranları azalmış konfor artmıştır.
Modellerde rahatlığı sağlayan bir başka unsur da siperliktir. Şapka uzantısı gibi gözüken siperlik yağmur ve zararlı UV ışınlarını yüz ve göz bölgesinden uzak tutmayı hedefler. Fakat bu siperliklerin belli bir ölçüde olması gerekmektedir. Koruyucu baretler aksi takdirde görüş açısını kısıtlayacak ve kullanıcısına rahatsızlık verecektir. Bu nedenle uygun ölçülerde kısa siperlikli modeller geliştirilmektedir.
Konfor sağlamak adına dikkat edilen bir başka husus da mamulün yuvarlak hatlara sahip olmasıdır. Bunun ana amacı dal gibi takılma riski bulunan objelerin, ürün üzerinden sıyrılıp geçmesidir. Çizilmeye ve darbeye karşı dayanıklı olan bu ürünlerde yuvarlak - oval geçiş hatları bu nedenle kullanılmaktadır.
Bu iş güvenliği ekipmanları çoğunlukla kayış ile baş bölgesine sabitlenmesi açısından kayış detayları barındırır. Ense kısmında yer alabilen bu kayışlar ayarlanabilir durumda olmaktadır. Çeşitli kafa ölçülerine göre ayarlanan tasarımlar eğilme gibi hareketler için tasarlanmıştır. Zorlu manevralar sırasında ürünün başta sabit kalması kayış bulundurmanın ana amacıdır.
Baret fiyatları farklı da olsa tüm ürünler çizilmeye karşı dayanıklı olarak geliştirilir. Üzerine ilgili firmanın logo sticker - yapıştırmaları yapıştırılabilir. Bu stickerlar çoğu zaman ürünün ön kısmında, siperliğin hemen üstünde olacak şekilde konumlandırılır.
Ürünler ısı - nem dengesini ayarlayabilecek şekilde geliştirilir. Bu, kafa bölgesinin terlemesine engel olmak maksadını taşır. Kimi modellerde bu detaya dikkat edilebilir. Buna karşın ürünün kullanım sıklığını ve süresini arttırmak adına pek çok modelde dikkat edilen bir husustur.
Ürünlerde EN ve CE onayları bulunmalıdır. Avrupa standartları baz alınarak geliştirilen bu mamuller çeşitli sınanmalara maruz kalırlar. Sınanmaları yüksekten düşen objenin ivme düzeylerini kapsar. Benzer şekilde piyasaya sürülmek istenen mamulün maksimum şiddet seviyesi de ölçümlenmektedir.
Baret kişisel koruyucu donanımlar içinde yer almaktadır. Ulusal EN standartları baz alınarak geliştirilen modellerde endüstriyel kullanım kapsamları baz alınır. Ürünün minimum ve maksimum performans ölçütleri Avrupa standartları baz alınarak geliştirilir. Bu kapsamda endüstriyel kullanım için üretilen ürünler; EN 397 + A1: 2012 emniyet standartlarına hizmet etmelidir. Baş kalıbına ulaşan şiddetin 5.0 kN’dan daha büyük olması durumunda ürünün şok absorpsiyonu devrededir demektir. Söz konusu ibare bir metre yükseklikten düşen 5 kg ağırlındaki objeleri kapsar. Daha pek çok hususun baz alındığı incelemede kimi modeller aleve karşı dayanıklı olacak şekilde geliştirilmiştir. Bu noktada ürünün ateş ve yüksek ısıya maruz kaldığı durumlarda yanma göstermemesi gerekmektedir.
Baretler delinmeye karşı dayanıklı olmak zorundadır. Düşen nesnenin küt ya da sivri uç kısmı mamul kalıbını delmemeli ve kesinlikle kafa tası ile doğrudan bir etkileşime girmemelidir. Tercihe göre ergimiş demir çarpmalarına karşı da koruma sağlaması beklenebilir. Bununla birlikte üretilen her mamulün yüksek dereceli soğuk ve sıcak hava dalgalarına dayanım düzeyi de farklılık gösterebilmektedir. Yanal deformasyon yani sıkıştırma testlerine de uğrarlar. Bu mamullerin azami yanal deformasyonu bu test ile ölçülür. Elektrik dayanım özellikleri de ölçümlenen bu ürünlerin iletkenliği ve dayanma kapasiteleri gerçekleştirilen EN testleri ile ölçümlenmektedir.
EN 50365 standartlarına da hükmeden modeller mevcuttur. Bu modeller alçak gerilim tesislerinde kullanılması üzere geliştirilmektedir. 1000 V ile 1500 V d.c. olası risklerin barındırıldığı durumlarda kullanılmak üzere geliştirilmektedir.
Baret çeşitleri olarak nitelendirilen koruyucu rengine göre statü ifade etmektedir. Sarı renk olanlar çoğunlukla işçi ler tarafından kullanılmaktadır. Beyaz renk ise mühendis, mimar, yönetici, ziyaretçi, tekniker ve teknik elemanlar tarafından kullanılır. Mavi renk formen ve bakım çalışanları için tasarlanmaktadır. Yeşil renk olanlar sağlık personelleri için kullanılırken turuncu ustabaşı ve teknisyenler içindir. Kalabalık bir iş sahasında bu renklerin uygun kullanılması düzen ve tertip sağlar. İlk bakışta ünvanı ayırt etmenize yardımcı olacak bu renk seçenekleri içinde sarı en çok satışı gerçekleşen modeldir.
Ürünlerin kimisinde bayonet bağlantısı bulunur. Koruyucu kulaklık ve iş gözlükleri için giriş deliği bulunan bu modeller pratik ve kullanışlı olması ile dikkat çeker.
Kep Tipi Baret
Kep tipi baret kişisel koruyucu ekipmanlar içinde yer alır. Vücudun baş kısmını korumak maksadı ile kasket formunda geliştirilir. Düşük seviye risk barındıran ortamlarda kullanılmak üzere tasarlanmaktadırlar. Tekstil kategorisine de giren bu ürünler paketleme ve ulaştırma gibi sektörlerde kullanılmaya uygundur. Yani, ağırlık seviyesi düşük darbelere karşı dayanım gösterirler. Tıpkı standart bir şapka görüntüsüne olan ürünler tekstil kumaş ile kaplanmıştır. Koruyuculukları dıştan gözlemlenmese de iç yüzeyinde koruyucu bir katman gizlenir. Bu katman beklenmedik çarpma ve düşme anında ortaya çıkan enerjinin emilimini sağlar. Darbe emici olan ürün şiddeti absorte ederek koruma sağlar. Ürünlerin orta ve yüksek şiddet seviyelerinde kullanılması önerilmemektedir.
Şapka Tipi Baret
Şapka tipi baret daha çok ufak çarpma ve kesiklere karşı koruyucu durumdadır. Yüzeysel deri yaralanmalarını engelleme konusunda oldukça başarılıdırlar. Bu anlamda çalışanların güvenliğini sağlamak maksadı ile pek çok alanda kullanımı mevcuttur. Açık hava çalışmalarında giyilmesi uygundur. Fakat taş ve kaya parçalarının düşme ihtimali olan durumlarda ürün yeterli kalmayacaktır. Bu konuda herhangi bir koruyucu özelliği yoktur.
Ürünler farklı renklerde üretilebilmektedir. Sarı, kırmızı, mavi gibi renkler ile dikkat çekici hale getirilirler. Renk seçiminin koruyuculuk ve iş kazası önleme anlamında herhangi bir etkisi bulunmaktadır. Burada seçim kullanıcının zevk ve beğenisine bağlıdır.
Ürünler bedenler halinde ya da ayarlanabilir olmaktadır. Small, medium ve large gibi beden ölçüleri ile standart hale gelmiştir. Ürünler tamamen unisextir. Yani erkek ve kadınlar özel bir seçme kriterine sahip değildir. Yalnızca ebatlar baz alınmalıdır.
G Class Baret
G class baret general sınıfına ait bu ürünler ANSI Z 89 kapsamında değerlendirilmektedir. 2.200 Volt enerji iletimine dayanım gösteren bu ürünler elektrikçi çalışmaları sırasında kullanıma uygundur. Baş bölgesinin tepe kısmına göre I ve II olmak üzere ayrılan bu ürünler yoğun elektrik akımları karşısında bütünlüğünü ve koruyuculuğunu korumaktadır. Bu kapsamda itfaiye çalışmaları sırasında da ürün tercih edilmektedir. Avrupa ve Amerika ölçütlerine göre belirlenen bu ürünlerde yüksek gerilim baz alınmaktadır. İş güvenliği kapsamında kullanımı uygun olan ürünlerin kullanım sonrası bakımları da oldukça kolaydır. Gün ışığından uzak nem dengesi sağlanmış ortamlarda ürünün saklanması son derece önemlidir. Güneş ışınlarına uzun süre boyunca maruz kalma tehlikeli olabilmektedir. Ürünün meydana getirildiği materyal güneş nedeni ile esnekliğini kaybedebilmektedir.
C Class Baret
C class baret conductive sınıfına ait bu ürünler de ANSI Z 89 kapsamında yer almaktadır. Herhangi bir koruyucu etkisi bulunmayan bu ürünlerin elektrik akımına karşı kullanılması önerilmemektedir. Standart tipleri ile I ve II düzeyde baş koruma gerçekleştirmektedirler. Bu anlamda yalnızca darbe ve sıkıştırma kazalarına karşı güvenlik sağlamaktadırlar. Gemi inşası gibi çalışmalar sırasında kullanılan bu ürünler elektriksel yalıtım sistemleri içinde etkisiz kalmaktadır. Sabunlu su ile temizliğinin gerçekleştirmesi gerekmektedir. Bunun dışında tıpkı g sınıfı gibi UV ışınlarından uzak tutulması ve rutubetli ortamlarda sakınılması gerekmektedir. Ürünün iç yüzeyinde bulunan absorte özelliği bulunan siyah kabuk ile dış kabuk ilişkisi herhangi bir sebep ile kesilmemelidir. Aksi takdirde tepe noktadan gelecek darbelere karşı ürün etkisiz kalacaktır. Bu kural tüm sınıf ve tipler için geçerlidir.
E Class Baret
E Class baret Electrical sınıfında olan ürün E ibaresi ile gösterilir. ANSI Z 89 çerçevesinde geliştirilen bu ürünler, 20.000 Volt elektriğe karşı dayanım gösterir. Bu anlamda ürün sınıfının en kapsamlı modelidir. Elektrikçi ve itfaiyeci için tasarlanan bu koruyucu iş ekipmanı kullanım ömrü sınırlı ürünlerdir. Bununla birlikte üründe yer alan materyaller tıpkı G ve C sınıfları gibi değiştirilebilir durumdadır. İç kısımda yer alan kısım yılda bir kez olmak kaydı ile değiştirilebilir durumdadır. Bununla birlikte sert ve korunaklı dış yüzey 2-5 yılda bir değiştirilmeye uygundur. Esasında bu; E, G ve C’yi tümü ile kapsamakta, tüm sınıflar için geçerli olmaktadır.