Kaymaz Taban İş Ayakkabısı
Kaymaz taban iş ayakkabısı olarak nitelendirilen sayısız ürün vardır. Peki, bunların gerçekte kaçı kaymazdır? Yahut hangi koşullarda kaymaz yapısını sürdürebilmektedir? Bunu anlamanın kolay yolu ürün açıklamaları kısmına bakmaktır. SRC ibaresi bulunan tüm ürünler pek çok zeminde kaydırmaz özellik gösterecektir. Fakat SRA ve SRB ifadeleri de bu özelliğe işaret eder. Aralarında en kapsamlı kaymaz özelliği niteleyen kısaltma SRC’dir. SRC ile işaretlenen bir ayakkabı gliserinle kaplanmış bir çelik zemin üzerinde bile ürünün kaymaz olduğunu ifade eder. Buna ek olarak sodyum lauril süfatla kaplanmış bir seramik bir fayansta da kaymazdır. SRA işaretlemesi yalnızca seramik fayans + NaLS üzerinde kaymazdır. SRB ise yalnızca gliserin kaplı çelik zeminde. Görüldüğü üzere SRC ibareli kaymaz iş ayakkabısı bu işaretlemeler içinde en kuvvetli korumaya sahiptir. SRA ve SRC için NaLS - seramik fayans testinde öne doğru topuk kayma seviyesi ve ileri düz kaymadaki sürtünme kat sayısı ≥ 0.32 olmalıdır. SRC ve SRB’de gerçekleştirilen çelik zemin – gliserin testinde de aynı biçimdeki kaymalar test edilir. Bu testler neticesinde sonuç ileri topuk kaymazsındaki sürtünme katsayısı ≥ 0.13 olmalıdır. İleri düz kayma sürtünme katsayısı ise ≥ 0.18 olmalıdır. Görüldüğü üzere farklı çalışma ortamları için farklı işaretlemeler vardır. Eğer oto tamiri ya da motor üretimi gibi yağ bazlı ve çelik zeminli bir yerdeyseniz muhtemelen SRB işaretlemesi sizin için yeterli olacaktır. Fakat alacağınız bir SRC kaymaz model, çok daha efektif koruma sağlayacaktır. Dolayısıyla ortamınızda ilgili testteki gibi çelik ya da fayans yoksa bile erken önlem olarak SRC model tercih edilebilir. Kaymaz iş ayakkabısı yalnızca işte giyilmek zorunda değildir. O ayakkabıyla farklı ortamlara da adım atmak mümkündür. En basitinden iş yerinizde illaki lavabo kullanma ihtiyacı hissediyorsunuzdur. Bu yerler genellikle fayans kaplı alanlardır. Üstelik hijyenik açıdan belirli aralıklarla da temizlenmektedir. Temizleme sırasında kullanılan yüzey temizleyiciler sabunumsu bir yapıdadır. Köpürme ve kaygan olma eğilimindedir. Yeni temizlenmiş veya tam olarak arınmamış iş yeri tuvaletiniz SRB olduğu takdirde düşmeniz olasıdır. Bu sebeple daha fazla yüzeyde tutunma sergileyen SRC ürün geçmek çok daha akılcıl ve faydalı olacaktır.
Kayarak düşmek yaygın bir iş kazasıdır. Bir market çalışanıysanız müşterinin düşerek kırdığı bir turşu kavanozu korkunç bir kazaya sebebiyet verebilir. Kaymaz ayakkabı kazanın yaşanmasını önler. Çoğunlukla seramik zeminden oluşan marketlerde kayıp düşme sonucu oluşan yaralanmalar sıklıkla görülüyor. Farklı bir ortamda aynı sonucu doğuracak bir başka örnek temizlik çalışanı ya da bir otel görevlisi için de söz konusu olabilir. Bu tür hizmet çalışmalarında deterjan, su ve sabun; bir yüzeyi üzerinde durması zor ve hatta imkânsız bir hale getirecektir. Dolayısıyla düşme tehlikesi buralarda da mevcuttur.
Düşerek yaralanma yalnızca zeminin yağ veya sabun kaplı olmasından kaynaklanmaz. Kimi zaman kayarak düşme bir yere çıkarken ya da tırmanırken olur. İnşaat mühendisi ve işçiler gibi çalışanlar engebeli arazilerde çalışan emekçilerdir. Bu alanlarda işçiler, işi tamamlayabilmek adına acele davranılabilir, yükseltilere tırmanmaları gerekebilir. Bir yığın halinde duran toprağa doğru çıkmak, ıslanmış ve çamurlaşmış bir zeminde hareket etmek; kaymaz tabanlı ayakkabı giymeden oldukça risklidir. Dengeyi kaybederek yere kapaklanmak bu tür doğa sahalarında başın bir kayaya çarpması ile sonuçlanabilir. Yumuşak bir zemine düşüldüğünde sıyrık bile almadan kurtulabileceğiniz bu durum, taşlık bir alanda sonunuz olabilir. Benzer bir başka daha inşaat riski vardır. Bunlar bina yapım sırasında çalışan işçi, mühendis ve mimarları ırgalamaktadır. İşçiler duvar örme sırasında yükseltisi ölümcül boyutlarda olan alanlarda çalışma gösterir. Böyle bir durumda ufak bir topuk kayması bile sonucu kesin kez ölüm olacak sonuçlar doğurur. Aynı zamanda zeminde bulunan irili ufaklı taşlar ve çeşitli ekipmanlar da kayarak düşmeye neden olabilir. Nesneler zemin ve ayakkabı arasında yuvarlanarak kişinin yer ile bağlantısını birkaç saniyeliğine keser. Ayakkabı kaydirmaz olduğunda zemin ile temas ne olursa olsun kesilmez. Kesilen durumlarda kişinin düşerek can vermesi ya da yaralanması olasıdır. Bu durumda tabanın esnek olması bir avantajdır. Nesneyle tabanın teması halinde esneklik, ayakkabı tabanının nesneye rağmen zemine tutunmasını sağlar. Nesneyi adeta yutan taban, bu sayede tabanın yer ile teması kopmaz. Bu da kullanıcının yüzey üzerinde dengede kalmasını sağlar. Düşmenin önüne geçer. Fakat burada dikkat edilmesi gereken bir husus daha vardır. Kişi bir nesnenin üzerine bastığında nesnenin ayağa batmaması gerekir. Bunun için kaymaz tabanın kalınlığı da önemlidir. İdeal kalınlıktaki bir taban, nesneye basılma halinde ayak yüzeyinde herhangi bir rahatsızlığa neden olmamalıdır. Elbette kişi bir nesneye bastığını hissedebilir. Fakat hissetme düzeyi arttıkça kişi rahatsız olacaktır. Cismi hissetmek, özellikle çakıllı alanlarda çalışan kişiler için bezdirici olabilir.
Ayakkabı kaydırmaz olduğunda saydığımız bütün tehlikelere karşı göğüs gerer. Ayakkabı kaymaz özellikte ise mutlaka zemine değen alt taban kısmı yumuşaktır. Bu yumuşaklık özellikle sıvıya rağmen kaymaz olmada etkilidir. Zira sert tabanlar, kuru yüzeylere tutunmada kimi zaman yeterli olabilmesine karşın, ıslak zeminde aynı başarıyı gösteremeyebilir. Alt taban yüzeyinin yumuşak olması zemine iyice yapışmasına olanak tanır. Tabanın hacmi beden ağırlığı ile mikroskobik düzeyde artar. Bu, arada hava boşluğu oluşumunu da engeller. Böylece ayakkabı zemin ile bir bütün haline gelir ve tutunma mukavemeti çok daha güçlenir. Bu sebeple tabanlar çoğu kez PVC, kauçuk ya da poliüretandan yapılır. Bu üçü arasında en başarılı SRC ayakkabı tabanı poliüretandır. Bunu kauçuk takip eder. PVC’nin bu denli geri kalmasının nedeni poliüretan ve kauçuğa göre daha az esnek ve daha az yumuşak olmasıdır. Zaten kaymaz eldivenlerde de ham madde olarak kullanılan kauçuk ve poliüretan kayma mukavemetini kanıtlamış durumdadır. Yumuşak dokusu ve dayanıklı yapısı ile meydana getirdiği her mamul yüzeye tutunacak ve aşınmayacaktır. Fakat bu malzemelerle yapılan her taban illa aynı ölçüde başarı göstermez. Farklı değişkenler kayma faktörünü etkiler. Bunlardan bir tanesi alt tabın desenidir. Tamamen düz olan tabanların kayma riski daha fazladır. Ayakkabı kaymaz taban ise mutlaka altında markaya has desenler bulunur. Bunu anlamak için futbol oynarken kullanılan krampon ayakkabıları düşünebilirsiniz. Bu tür ayakkabıların alt tabanı çivi gibidir. Yüksek süratle koşan futbolcular bu çiviler sayesinde çimen zemine adeta kenetlenir. Bir aslanın tırnaklarını toprağa geçirmesi gibi işlev görür. Böylece manevra sırasında düşme riski en aza indirilir. Elbette kramponlarla iş çalışması yapamazsınız. Bu tür ayakkabılar çimen sahalar için yapılmıştır. İş hayatı için pütürlü desenlere sahip olan yumuşak tabanlı modeller fonksiyonel olacaktır. Ayakkabıyı kaymaz kılan bir diğer özellik ise meydana getirildiği maddenin kalitesidir. Her poliüretan taban aynı ölçüde yumuşak değildir. İçerisine farklı bileşenler katarak kaydırmaz özelliği güçlendirmek ya da zayıflatmak mümkündür.
Buzda kaymayan bot hem iş hem de sivil yaşamda ihtiyaç duyulan bir üründür. Kış aylarını güvenli şekilde geçirmek isteyen kişiler kaydırmaz tabanlara yönelir. Zira riskin fazlaca olduğu zeminlerin başında buz gelir. Buz, hem ıslak hem de pürüzsüz bir yüzeye sahiptir. Bu iki yüzey türü tek başına bile kaymak için yeterlidir. Birlikte oldukları buzlu zeminde ise adeta bir voltran oluşturur. Bilhassa yokuş ve bayırlarda sorun teşkil ederler. Bu tür eğimli yerlerde yer çekiminin de etkisi ile kaymak kaçınılmazdır. Üstelik buz sert bir yapıdadır. Dolayısıyla düşme halinde ciddi yaralanmalara sebebiyet verebilir. Kafa travması, ucuz kırılmaları ve cilt yaralanmaları buzlu yüzeye düşüldüğünde oldukça olasıdır. Benzer durum kar için de geçerlidir. Karda kaymayan bot buzda da yüksek performans gösterecektir. Fakat bazı kullanıcılar kaydırmaz taban tercih etmek yerine mevcut ayakkabılarını modifiye eder. Tabanı zımparalama, saç ve çekiş spreylerini tabana sıkma yaygındır. Kimi kullanıcılar tuz ve tutkal karışımını ayakkabı zemine sürerek de sonuç elde etmeyi bekler. Bu tür bilinçsiz uygulamalar faydadan çok zarar doğuracaktır. Ayakkabının tabanını zımparalama yüzeyin düzlüğünü bozacaktır. Fakat hiçbir zaman desenli zemin kadar etki etmeyecektir. Ayrıca bu tür bir zımparalama ayakkabının taban kalınlığını inceltecektir. Bu da karlı ve buzlu havada yeryüzünden yayılan soğuğun daha hissedilir olmasına yol açacaktır. Saç ve çekiş spreyleri ile tabanı revize etmek ise tamamen boşa bir uğraştır. Bu tür spreyler su ile çözünme gösterir. Haliyle karda kaymaz bot elde etmenizi sağlamaz. Kuru zeminlerde ise yalnızca birkaç dakikalık iyileştirme sağlayacaktır. Her adımda seyrekleşen sprey, yolu yarılamadan tehlikelere açık hale gelmenizi sağlayacaktır. Tuz ve yapıştırıcı uygulaması ise bir başka hurafedir. Bu tür bir karışım ayakkabının zarar görmesine yol açacaktır. Ayrıca kuvvetli yapıştırıcıların hepsi kuruduktan sonra sertleşir. Bu da tabanın esnekliğini olumsuz şekilde etkiler. Ayrıca sert bir plaka halinde uzanan yapıştırıcı parmak bükme gibi hareketlerde kırılacaktır. Bu da muhtemelen PVC’den elde edilen tabanın yarılmasına sebep olacaktır. Neticede artık modifiye edebileceğiniz kayar bir ayakkabınız bile olmayacaktır. Bu tip botların böylesine alanlarda başarı sağlamasında en belirgin özellik çıkıntılardır.
Kaymaz bayan bot ile erkek bot arasında hiçbir özellik farkı yoktur. Yani cinsiyete göre herhangi bir kaymaz ek nitelik ayakkabı tasarımına dâhil edilmez. Esasında iş ayakkabıları çoğu kez unisex tasarıma sahiptir. Haliyle modelin aynı olması, sahip olunan özelliklerin de aynı kalmasına neden olur. Hem erkek hem de kadın bayanlarda boyun kısa, ayakların büyük olması doğal bir avantajdır. Boyun uzun olması beden dengesini kurmada daha fazla zorluk çıkaracaktır. Aynı şekilde yer ile temas edecek ayağın büyüklüğü de, zemine tutunacak daha fazla alan anlamına gelir. Haliyle hem kısa boylu hem de ayak numarası büyük bir kişi, tabiatı ile daha dengede kalacaktır.
Kaymayan spor ayakkabı hem işte hem de spor faaliyetlerinde aranılan bir üründür. Basketbol ve voleybol gibi spor oyunlarında oyuncular sürekli tehlikeli manevralar gerçekleştirir. Düz bir beton zemin yahut parke benzeri cilalı bir zeminde koşan oyuncular, bu manevraları başarıyla tamamlayabilmek için kaymaz tabana ihtiyaç duyar. Fakat işçiler de en az sporcular kadar spor ayakkabı modellerine ilgi duymaktadır. Çalışma sırasında tıpkı sporcular gibi riskli manevralar gerçekleştiren işçiler, kaymaz bir spor ayakkabının tüm nimetlerinden sonuna dek yararlanır. Rockwell bu alanda en iyi tasarımlara imza atan modeldir. Spor modelleri birbirinden şık olan ayakkabıları flex tabanlıdır. Yüksek görünümlü de olan bu modeller karanlıkta parlayan yeşil neon renge sahiptir. Bu şekilde Rockwell, kaymaz taban spor ayakkabı olmanın da önüne geçmiştir. Tabanı incelediğimizde tabanın topuk ucunda "anti-slip zone” adı verilen bir kısım olduğunu görüyoruz. Yürürken ayağımızın yere temas eden ilk kısmı olan topuğun kaymazlık adına ekstra donanımlı olması büyük bir tasarım avantajıdır. Ayrıca bu bölgenin tam zıttında yani parmak ucu kısmında da yine aynı kaydırmaz sistem bulunmaktadır. Tabanın tam ortası "oil resistant” teknolojisine sahiptir. Bu kısım tabanın yağlı zeminlerde bile yüksek tutunurluk sağlamasına yol açar. Ayrıca taban ve mostrasında yer alan diğer özelliklerle ayağı dinlendirir. Bu şekilde ayakta yorgunluğa bağlı oluşacak herhangi bir denge kaybı da engellenmiş olur. Tabanı ideal kalınlıkta olan flex, bu özelliğiyle basılan cisimlerin kullanıcı konforuna basmadan yutulmasına olanak sağlar. Altı kaymayan spor ayakkabı kategorisine giren böylesi bir ayakkabı ile çalışmak hem güvenli hem de konforlu olacaktır. İster Rockwell olsun isterse Tron ya da Master; tüm kaymaz modeller ATSM şartnamelerine uygun şekilde geliştirilmiştir. Spor dizaynına ek olarak ATSM şartnamelerini de birebir karşılar.
Bu tür ayakkabılarda hafiflik de son derece önemlidir. Şayet bir ayakkabı ağır olursa, kişi en iyi ihtimalle çalışmanın son saatlerine doğru, ayağını kaldırmada zorlayacaktır. Bu da ayakkabı tabanının yeryüzüne sürtünmesi ile sonuçlanacaktır. Bacaklarını tam kaldıramayan kullanıcı doğal olarak yere de tam manasıyla basamayacaktır. Bunun neticesinde ayağın iç veya dış tarafı ile zemine basma gerçekleşir. Böyle bir yamukluk kişinin dengesini yitirmesine yol açar.
Suda kaymayan ayakkabı çoğunlukla alt taban desenlerinde derinliğe sahiptir. Yani içeri göçük olan çizgiler çok daha belirgindir. Bu ıslak bir zeminde suyun ayakkabı tabanından uzaklaşmasına yardımcı olur. Yani su, ayakkabı tabanında mahsur kalmaz. Böylece de taban ve yeryüzü arasında bariyer oluşturmaz. Tabanın zemine aralıksız şekilde yapışmasını sağlar. Fakat kaleme aldığımız tüm bu yazıda unutmamalısınız ki bu ürünler herhangi bir mucize yaratmaz. Ayakkabı üreticilerinin sihirli değneği yoktur. Haliyle alınan tüm bu önlemlere karşın kayma riski her zaman için vardır. Öyleyse neden bu tür ürünleri kullanmalıyız diyorsanız cevap basit. Çünkü bu ürünler mevcut kayma riskini oldukça büyük bir payda engeller. Kalite arttıkça engelleme ihtimali çok daha yüksektir.
Parkede kaymayan ayakkabı için SRC ibareli bir ürün seçmelisiniz. Bu tip bir ürün değil parkede hemen hemen her yüzeyde üstün tutunma performansı sergileyecektir. Parke gibi cilalanmış bir zemin üzerine bulunan sıvı veya gres yağ birikintisi bu tür bir modelde maksimum koruma sağlayacaktır. Parke ve diğer tüm yüzeylerde kaymayı önleyecek son unsur ise, ayakkabı burnunun hafif havada olmasıdır. Havada olan burun, parke üzerine sürterek kaymayacaktır. Ayrıca söz konusu kalkık tasarım, adım pozisyonunu otomatik olarak sağlar. Kullanıcı kalkık burun itibariyle yürürken kendisini daha konforlu hissedecektir. Ayrıca ayakkabının burun üzeri saya kısmının kırılma ya da çatlama gibi deformasyonlar da yaşamayacaktır. Sonuç olarak kişi güvende, estetik ve rahat hissedecektir.
Kaymaz is ayakkabisi özel bir dış / alt taban teknolojisi ile donatılmıştır. SRC onaylı olan bu modeller çoğu zaman polüretan materyalden meydana gelmektedir. İş eldiveni kaplamasında tutunma ve kavrama gibi özellikleri geliştirdiği için kullanılan poliüretan ayakkabının zemine sağlam bir şekilde tutunmasını sağlar. En zorlu zeminlerde bile mükemmel sonuç veren poliüretan taban, ayakkabılarda direkt enjeksiyon ile çift yoğunluklu olarak kaşrımıza çıkar. PU / PU şeklinde ifade edilen taban, tırtıklı yapısı ile de dikkat çeker. Pütürlü olarak da tabir edebileceğimiz girdili - çıktılı bu tasarım, poliüretan tabanın kaydırmaz özelliğini destekler. Zemine daha iyi yapışmasını sağlayan bu çıkıntılı tasarım, dik ya da pürüzsüz zeminlerde çalışma imkanı sunar. Söz konusu ayakkabı su geçirmez özelliğe sahipsekaydırmaz iş ayakkabısı ıslak çalışma ortamlarında bile mükemmel sonuç verir.
Ürünün kaymaz olup olmadığını ürün açıklama kısmından rahatlıkla anlayabilirsiniz. Tıpkı WRU’nun su geçirmez / suya dayanıklı olmasını ifade ettiği gibi SRC de ürünün kaymaz - kaydırmaz olduğunu simgeler. Bu anlamda ürün açıklama ve işaretleme kısmında SRC ibaresini gördüğünüz tüm ayakkabıların kaydırmaz olduğunu bir bakışta anlayabilirsiniz.
Ürünün kaydırmaz özellik sergilemesi iş yaşantısında oldukça önemli bir husustur. Zorlu hareketlerin sergilendiği çalışma alanlarında çalışanlar zorlu bölgelerde çalışabilir. Bilhassa yüksekte çalışma sırasında kaymaz taban sistemi büyük önem taşır. Ölümle ya da kalıcı sakatlık ile sonuçlanabilecek düşmeye ve kaymaya bağlı pek çok iş kazası önlemi olarak bu ürünler kullanılmalıdır.Kaymaz tabanlı iş ayakkabısıkayarak düşmelerin önüne geçerek; kafa travması, beyin kanaması, boyun kırılması, çeşitleri vücut kırıkları, yüksekten düşerek ölme gibi istenmeyen durumların önüne geçer. Bu ürünlerde kaymaz özellik sergileyip sergilemediği ürüne uygulanan çeşitli mekanik testler ile belirlenir. Dik çalışma alanları başta olmak üzere ıslak ve pürüzsüz (fayans vb.) çalışma alanlarında kullanılması uygun görülen bu modeller, kimi zaman burun ve ara taban koruması ile ekstra iş güvenliği sağlar. Koruyucu özellik sergileyen bu modeller kevlar ara taban ve kompozit korumalı olabileceği gibi hem taban hem de burun korumasını çelik ile sağlayabilmektedir.