Solunum Koruyucular

Solunum koruyucular adından da anlaşılacağı üzere solunumu koruma maksadı ile geliştirilmektedir. Endüstriyel kullanımın yanı sıra salgın hallerinde de kullanımı yaygın olan bu ürünler, koruma faktörü ve koruma alanına göre gruplandırılır. Mamullerin her biri kendi içinde özel niteliklere sahiptir. Drager, 3M, Starline - MPL ve The Best Worker gibi markalar bu alanda üretim gerçekleştirmektedir. Üretilen ürünlerde;

• * Ürün ağırlığı
• * Sunulan konfor / rahatlık
• * Koruma seviyesi
• * Kullanım ömrü
• * Ventil - Valf sistemleri
• * Hizmet ettikleri standartlar
• * Filtre sayıları ve çeşitleri baz alınmaktadır. Seçimin söz konusu ortam şartları ile uyumu da yine dikkat edilmesi gereken hususlar arasında yer almaktadır.

Solunum koruyucu mamullerin her biri solunumu mümkün olan en üst seviyede korumayı hedefler. Bu anlamda ürünler;

• * Katı parçacıklara karşı etkili
• * Sıvı - Katı parçacıklara karşı etkili
• * Kimyasal katı - sıvı parçacıklara karşı etkili
• * Gaz, buhar ve asit gazlarına karşı etkili
• * Gaz ve cıva etkili
• * Katı - sıvı - gaz etkili olmak üzere ayrılmaktadır. Ayrılan ürünler ayrıca yarım yüz ve tam yüz olmak üzere de iki ayrı grupta incelenir.

Solunum Koruyucu Maske

Solunum koruyucu maske nominal koruma faktörü değerlendirilerek seçilmektedir. Kısacası NPF şeklinde ifade edilen bu faktör, riskli maddenin analizi sonucunda belirlenmektedir. Bu anlamda toz için etkili olan ürünler FFP düzeyinde ürünler üç ayrı gruba ayrılır. FFP1, FFP2 ve FFP3 ibareli ürünlerde en etkin korumayı gerçekleştiren grup FFP3’tür. %99 oranında koruma sağlayan FFP3’e rakip FFP2’dir. 2 kategorisinde yer alan ürünler %80 oranında koruma sağlamaktadır. 1 kategorisinde değerlendirilen ürünler ise %80 oranında koruma sağlamaktadır.

Maskeler gazlar için de etkili olmaktadır. Tehlikeli ve zehirli gaz molekülleri için koruma sağlayan ürünler Hg, ABEK ve P ibareleri ile kapsamını yansıtmaktadır. Organik ve inorganik gaz moleküllerine karşı etkin koruma sağlayan maskeler filtreler ile fayda sağlamaktadır.

Solunum koruyucu maske en önemli iş ekipmanları içinde yer almaktadır. Bir iç organ olan akciğeri korumayı hedefleyen bu ürünler solunum yolu organlarını da koruma altına alır. Yaşamın sürekliliği için önemi tartışılmaz boyutta olan akciğeri koruyan bu ürünler, temiz bir nefes almak için kullanılmaktadır. Bu iş ekipmanları bedene alınan oksijen kalitesini doğru düzeyde tutmaya yararlar. Kendi içinde toz ve gaz şeklinde ikiye ayrılan bu ürünler yarım yüz ve tam yüz olmak üzere iki alt grupta incelenir. Çalışması için kimi modellerde ekstra maske filtresi edinmek gereklidir. Bu çoğunlukla gaz maskelerinde karşımıza çıksa da toz maskelerinde de karşımıza çıkar. Filtreler ABEK şeklinde kısaltmalar ile ifade edilebilir.

Solunum koruyucu maskeler solunum kalitesini düşüren ortamlarda kullanılmaktadır. Kimi çalışma ortamlarında kullanımı yasalarca korunmaktadır. Zehirli gaz salınımı riski barındıran ya da hali hazırda zehirli gaz salınımı yapan iş yerlerinde kullanılır. Maksat işçi sağlığını korumaktır. Ürünler zararlı partilüllerin havada bulunduğu ortamlarda da kullanılır. Bu anlamda ürünler, geniş bir kullanım ağına sahiptir. Gaz maskeleri tehlikeli gaz ve buhar gibi zerreciklerin havada bulunduğu durumlarda kullanılır. Zehirlenme gibi anında etki eden rahatsızlıklara karşı koruma sağlar. Ürün, aynı zamanda uzun vadede koah, astım ve anfizem gibi akciğer hastalıkları için de koruma sağlar. Yüz bölgesine yerleştirilen ürünün yarım yüz maske ve tam yüz maske seçenekleri bulunur.

Koruyucu maske toz için de koruma sağlar. Katı parçacıklar şeklinde ifade edebileceğimiz tozlar, nefes yolu ile akciğere nüfuz eder. Akciğerde toplanarak biriken bu toz zerrecikleri yukarıda da ifade ettiğimiz solunum yolu rahatsızlıklarına yol açar. Özellikle çimento tozu gibi ciğere nüfuzundan sonra katılaşan tozlar için ürünlerin kullanılması çok önemlidir. Ürünler ağız bölgesine takılması ile ağız maskesi olarak da anılabilmektedir. Ürünler takıldığı sırada burun ve ağız yolu ile solunumu filtreler. Ventilli ve ventilsiz gibi ayrımlar bu ürünlerde mevcuttur. Ürünlerde beden aralığı bulunmamaktadır. Ağız için olanlar lastikli olması bakımından standart bedendir. Diğer modellerin ise ayarlama bandı bulunur. Bu şekilde ürünler tüm yüz ve kafa modellerine göre ayarlanabilir.

Koruyucu gaz maskesi  içinde yer alan ürünlerin geniş kullanım alanı mevcuttur. Gaz için olanlar kimyasal çalışmaların yapıldığı iş sahalarında kullanılmaktadır. Bununla birlikte temizlik çalışmalarında da kullanılır. Bahçecilik sırasında da (peyzaj, tarım, sera çalışmaları) kullanılan ürünler aynı zamanda böcek ve fare gibi haşere ilaçlama işlemlerinde de kullanılır. Maksat, kullanım sırasında havada bulunan gaz moneküllerinin yanıcı ve / veya tahrip edici sonuçlarından kişiyi korumasıdır. Amonyak, Karbonmonoksit, hidrojen, nitrojen ve metan gibi solunması ölümcül sonuçlar doğuracak pek çok gaza karşı filtre yardımı ile önlem oluşturur. ABEK ya da A2B2E2K2 Hg P3 gibi filtre seçenekleri bulunan bu ürünlerde lider marka 3M olarak karşımıza çıkmaktadır. X Plore serisi bu amaç ile kullanılabilir.

Koruyucu toz maskesi kullanımı en az gaz versiyonu kadar önem teşkil eder. Ciğerde birikerek öksürük, nefes darlığı ve geniz akıntısı gibi durumların önüne geçer. Uzun vadeli rahatsızlıklara karşı da koruma sağlayan ürün bu anlamda geniş bir kullanım alanına sahiptir. Matbaa (kağıt tozu), tekstil (kumaş tozu), ahşap atölyeleri ve mobilyacılık (talaş ve ahşap tozu), İnşaat ve inşaat malzemeleri üretimi (toz, çimento tozu, vb.) gibi alanlarda koruma sağlar. Filtreli ve filtresiz versiyonları bulunan bu ürünler de tıpkı gaz versiyonları gibi ağız, yarım yüz ve tam yüz olarak alt kategorilere ayrılır. MPL ve 3M bu alanda üretim yapan başlıca markalardandır.

Bir iş güvenliği malzemesi olarak nitelendirilen bu ürünler kimi durumlarda kullanımı zorunludur. İş güvenlik hususları gereğince kalitesi belli standartlara bağlanan bu ürünler yasalarca korunmaktadır. Ürünlerin ayrıca ölümcül virüs olan korona, domuz ve kuş gribine karşı da koruma sağladığı bilinmektedir.

Solunum Koruyucu Maskeler ve Seçerken Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar

Solunum koruyucu maskeler seçimi bakımından önem verilmelidir. Ürünleri seçerken dikkat edilmesi gereken hususlar aşağıda gibidir.

• * Ürünler kesinlikle yırtık - çatlak olmamalıdır. Sızıntı riskine karşı ürünlerin bütünselliği korunmuş olmalıdır. Aksi halde vaad edilen koruma karşılanamaz ve halk - işçi sağlığı riske atılmış olur.
• * Seçilen maskelerin her biri ortamdaki riskleri giderecek şekilde olmalıdır. Örneğin, cıva maddesinin bulunduğu bir ortamda Hg koruması olan bir filtreli maske kullanımı şarttır.
• * Ürünler basit fakat etkili bir dizayna sahip olmalıdır. Kullanıcı dostu detaylar ile yanlış kullanıma bağlı hata riski minimuma indirilmelidir.
• * Ürünlerin hiçbiri hiçbir şekilde görüntüyü kesmemelidir. Yapılan çalışmalar hassasiyet gerektirsin ya da gerektirmesin kullanıcının görüş açısı temiz olmalıdır.
• * Ürünlerin uygun beden aralıklarında olması ya da ayarlanabilir yahut elastik kayış sistemlerine sahip olmalıdır.
• * Solunum koruyucu cihaz cilde zarar vermeyecek yapıda olmalıdır. İster uzun süreli kullanımda isterse de kısa süreli kullanımda hiçbir şekilde cilt yüzeyinde hasar oluşturmamalıdır.
• * Maskeler hafif olmalıdır. Mevcut ağırlık ise baş bölgesine eşit miktarlarda bası uygulamalıdır. En hafif ürünlerin en rahat ürünler olduğu kesinlikle unutulmamalıdır.
• * Temin edilen maskelerin kullanımı kadar kullanım sonrası da önemlidir. Tüm ürünler kolay dezenfekte olacak şekilde( özellikle kapsamlı modellerde) seçilmelidir. Ürünlerin kullanımı kadar bakım ve temizliği de önem arz etmektedir.
• * Temin edilen maskenin hangi standartlara ve hangi şartlara hizmet ettiği iyi analiz edilmelidir. Bu noktada güvenilirliğinden emin olunan bir markayı ve modeli tercih etmek yerinde bir davranış olacaktır.

Toz Maskesi ve Kullanım Alanları

Toz maskesi kişisel koruyucu iş ekipmanları içinde yer almaktadır. İş güvenliği malzemesi açısından değerlendirilen bu ürünlerdir. İnce, orta ve büyük parçalı tozlara karşı etkili olan ürünler kimi zaman radyoaktif kimi zaman ise biyolojik risklere karşı koruma oluşturan gruplara ayrıştırılmıştır. FFP gruplandırmasında değerlendirilen bu ürünler grubuna göre çalışma alanlarında kullanılır. Kullanım alanları şu şekildedir;

• * Cerrahi / medikal / tıbbi çalışmalar ( FFP2 ve FFP3 ürünler)
• * Ahşap, pamuk, kir katı tozların hakim olduğu atölye ve çalışmalar (FFP1, FFP2 ve FFP3 ürünler)
• * Çimento fabrikaları (FFP1, FFP2, FFP3 ürünler)
• * Kimya laboratuvarları (FFP2 ve FFP3 ürünler)
• * İlaçlama çalışmaları ve ilaç üretimi (FFP2 ve FFP3 ürünler)
• * Tarım ve bahçecilik çalışmaları (Ortam risk analizine göre FFP grubu seçilecektir.)

Gaz Maskesi ve Kullanım Alanları

Gaz maskesi kullanımı son derece gerekli bir iş güvenlik malzemesi olarak bilinmektedir. Tekrar kullanımı yaygın olan bu ürünler ABEK filtreleri ile koruma sağlamaktadır. Koruma sağlayacağı maddelere karşı A1B1E1K1, A2B2E2K2, ABEK Hg, P, P2, P3 gibi çeşitlere sahip olan filtreler modellerine göre toz yani katı ve sıvı parçacıklara karşı da etkili olabilmektedir. Ürünler pek çok alanda kullanılmaktadır. Bu alanlar şu şekildedir.

• * Kaynak çalışmaları
• * Maden işleme çalışmaları
• * Maden çıkarma çalışmaları
• * İlaç sayani
• * Tarım ve peyzaj çalışmaları
• * Ulaşım aracı üretimi
• * Petrol çıkarma ve işleme çalışmaları
• * Boya imalatı ve vernik çalışmaları
• * Çeşitli fabrika ve imalathaneler şeklinde sıralanabilmektedir.